Παρουσίαση/Προβολή
ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ
(SILECO101) - Αλεξάνδρα ΤΡΑΓΑΚΗ, Αλέξανδρος ΑΛΕΞΙΟΥ
Περιγραφή Μαθήματος
Πώς αλλάζει ένας πληθυσμός και τι σημαίνουν αυτές οι αλλαγές για την κοινωνία και την οικονομία;
Τί σημαίνει δημογραφική γήρανση και ποιες είναι οι συνέπειές της;
Ποιες οι δημογραφικές προοπτικές στην Ελλάδα, την Ευρώπη και τον κόσμο;
Αναστρέφεται η πληθυσμιακή συρρίκνωση της Ελλάδας;
Ημερομηνία δημιουργίας
Tuesday, July 14, 2026
-
Περίγραμμα
Περιεχόμενο μαθήματος
Το μάθημα δίνει στους φοιτητές/-τριες τα εργαλεία για να διαβάζουν τις δημογραφικές εξελίξεις πίσω από τους αριθμούς. Εξετάζει πώς οι μεταβολές στη γονιμότητα, τη θνησιμότητα και τη μετανάστευση διαμορφώνουν την ηλικιακή σύνθεση των πληθυσμών, καθώς και πώς η γήρανση εκδηλώνεται σε παγκόσμιο, ευρωπαϊκό, εθνικό και περιφερειακό επίπεδο.
Η αύξηση των ετών ζωής αποτελεί σημαντική δημογραφική εξέλιξη, αλλά δεν συνεπάγεται ότι όλα τα επιπλέον χρόνια βιώνονται με καλή υγεία. Το μάθημα εξετάζει αυτές τις διαφοροποιήσεις ανά φύλο, γενιά και κοινωνικό υπόβαθρο, συνδέοντάς τες με τις ανάγκες φροντίδας, τις κοινωνικές ανισότητες και τις δυνατότητες ενεργού συμμετοχής σε μεγαλύτερες ηλικίες.
Μαθησιακοί στόχοι
Οι φοιτητές/-τριες εξοικειώνονται με την αναζήτηση, επεξεργασία και ερμηνεία δημογραφικών δεδομένων και με σύγχρονες προσεγγίσεις ανάλυσης, ανά γενεά ή περίδο. Παράλληλα, διερευνούν τη σχέση της πληθυσμιακής γήρανσης με την αστικοποίηση, τη μετανάστευση και τις περιφερειακές ανισότητες, με ιδιαίτερη αναφορά στην Ευρώπη και την Ελλάδα.
Στόχος είναι η δυνατότητα αξιοποίησης της δημογραφικής γνώσης για τον σχεδιασμό δημόσιων πολιτικών, υπηρεσιών και οικονομικών δραστηριοτήτων σε κοινωνίες μεγαλύτερης μακροβιότητας.
Μέθοδοι διδασκαλίας
Η παρακολούθηση των διαλέξεων είναι υποχρεωτική.
Προσφέρεται η δυνατότητα εξ αποστάσεως παρακολούθησης για τους φοιτητές/-τριες που βρίσκονται εκτός Αττικής ή όσους περιστασιακά αντιμετωπίζουν σοβαρό πρόβλημα μετακίνησης. Οι φοιτητές/-τριες που παρακαλουθούν διαδικτυακά οφείλουν να έχουν ενεργοποιημένη την κάμερα σε όλη τη διάρκεια του μαθήματος. Η σωστή λειτουργία του μικροφώνου είναι επίσης υποχρεωτική.
Δίνεται ισχυρή σύσταση για φυσική παρουσία στις διαλέξεις.
Εβδομαδιαία Οργάνωση των Διαλέξεων
Ημερομηνία
Αντικείμενο Διάλεξης
Εισηγητής
1
8/10/2026
Από τη πληθυσμιακή βόμβα στο ασημένιο τσουνάμι.
Α. Τραγάκη
2
15/10/2026
Μηχανισμός εξέλιξης του πληθυσμού -Είναι αναστρέψιμη η μείωση του πληθυσμού;
Α. Τραγάκη
3
22/10/2026
Πληθυσμιακή Γήρανση: η μεγάλη πρόκληση
Α. Τραγάκη
4
29/10/2026
Δημογραφικά δεδομένα: από τον αριθμό στον αξιόπιστο δείκτη
Α. Αλεξίου
5
5/11/2026
Πληθυσμός και Χώρος: μελέτη και αποτύπωση χωρικών κατανομών
Α. Αλεξίου
6
12/11/2026
Η Ελλάδα, η Ευρώπη και ο Κόσμος σήμερα και αύριο: πόσο αξιόπιστες είναι οι πληθυσμιακές προβολές;
Α. Τραγάκη
7
19/11/2026
Περιφερειακές Ανισότητες στην υγεία
Α. Αλεξίου
8
26/11/2026
Γεωδημογραφία: Εφαρμογή Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών (GIS) στη
δημογραφία.
Α. Αλεξίου
9
3/12/2026
Γεωδημογραφία (2)
Α. Αλεξίου
10
10/12/2026
Από τη δημογραφική πληροφορία στη διαμόρφωση πολιτικής
Α. Τραγάκη
Ημερα και Ωρα Διδασκαλίας
Το μάθημα διδάσκεται κάθε Πέμπτη από τις 18:00-20:30 στην Αίθουσα Σεμιναρίων, στο Κτήριο της Βιβλιοθήκης του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου.
Μέθοδοι αξιολόγησης
Η επίδοση των φοιτητών αξιολογείται καθ’ όλη τη διάρκεια του τριμήνου. Η τελική βαθμολογία βασίζεται στην ενεργό συμμετοχή του/της φοιτητή/-τριας στις διαλέξεις (20%), μικρές γραπτές δοκιμασίες κατά τη διάρκεια του τριμήνου (20%) και γραπτή εξέταση στο τέλος του τριμήνου (60%).
Υπενθυμίζεται ότι η συμμετοχή στη γραπτή εξέταση στο τέλος του τριμήνου γίνεται αποκλειστικά με φυσική παρουσία στους χώρους του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου.
Διδάσκοντες
Αλεξάνδρα Τραγάκη, Καθ. Οικονομικής Δημογραφίας, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο
Γραφείο 2.2, Κτήριο Βιβλιοθήκης
τηλ γραφείου: 2109549168
e-mail: atragaki @ hua.gr
Αλέξανδρος Αλεξίου,
Επίκουρος Καθηγητής Χωρικής Οικονομικής Ανάλυσης, Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης, Πάντειο Πανεπιστήμιο
e-mail: a.alexiou @ panteion.gr